Ilustracja Ziemi z przesuniętą osią obrotową, z zaznaczonymi regionami intensywnego wypompowywania wody w USA i Indiach.
Ilustracja Ziemi z przesuniętą osią obrotową, z zaznaczonymi regionami intensywnego wypompowywania wody w USA i Indiach.

To nie tylko kwestia poziomu mórz — zmienia się sama oś naszej planety. Jeśli ktoś z twoich znajomych śledzi zmiany klimatyczne, może docenić ten kontekst.

Oś Ziemi się przesuwa Przebieg historii i kluczowe fakty

Naukowcy analizujący dane z lat 1993–2010 odkryli, że oś obrotowa Ziemi przesunęła się o około 80 centymetrów — zmiana szybsza niż przypuszczano. Choć nie wpływa ona bezpośrednio na pory roku czy pogodę, świadczy o głębokich zmianach w rozkładzie masy planety. Badacze wskazują, że głównym czynnikiem jest działalność człowieka, zwłaszcza masowe wypompowywanie wód gruntowych.

Największe wyczerpywanie zapisano w zachodniej Ameryce Północnej i północno-zachodnich Indiach, gdzie ściągnięto aż 2150 gigaton wody. Ta woda nie znika — trafia do rzek, a następnie do oceanów, przyczyniając się do wzrostu ich poziomu o około 0,6 centymetra. To dodatkowy czynnik przyśpieszający globalne podnoszenie się poziomu mórz, które średnio rośnie rocznie o 3,3 mm.

Zjawisko pokazuje, jak intensywne działania człowieka mogą wpływać nie tylko na ekosystemy, ale nawet na fizyczne parametry planety. Choć obecnie skutki są ograniczone, długoterminowe tendencje budzą troskę. Badania opublikowano w czasopiśmie "Geophysical Research Letters".

Fakty

  • Oś obrotowa Ziemi przesunęła się o około 80 cm w latach 1993–2010.
  • Przyczyną jest wypompowywanie wód gruntowych, głównie w zachodniej Ameryce Północnej i północno-zachodnich Indiach.
  • Z tych regionów wydobyto 2150 gigaton wody.
  • Woda ta trafiła do oceanów, podnosząc ich poziom o ok. 0,6 cm.
  • Średni roczny wzrost poziomu oceanów to 3,3 mm.
  • Badania opublikowano w "Geophysical Research Letters".

Wizualne wyjaśnienie wiadomości od Canto. Narzędzia AI mogą pomagać w produkcji. Polityka redakcyjna