Nauka
Wiatr, który zabił galaktykę
Astronomowie zaobserwowali potężny wiatr galaktyczny w CRISTAL-02, który mógł doprowadzić do śmierci galaktyki zaledwie miliard lat po Wielkim Wybuchu.
Wszechświat nadal przyspiesza
Nowe badanie potwierdza, że ekspansja Wszechświata przyspiesza — a wątpliwości dotyczące ciemnej energii nadal pozostają.
Jak szkoła uczy dzieci używać AI?
Szkolny projekt w Kalifornii wprowadza kolorowy system regulujący AI w nauce — rodzice i nauczyciele wspólnie wyznaczają granice.
NASA uratuje teleskop przed upadkiem
NASA i firma Katalyst Space uruchamiają misję ratunkową Swift Boost, by uratować teleskop Swift przed spaleniem w atmosferze Ziemi.
Dziedziczenie łamie prawa Mendla
Nowe badania ujawniają, że potomstwo może dziedziczyć zmiany epigenetyczne nieobecne u rodziców — zjawisko wykraczające poza prawa Mendla.
Jak niemowlęta uczą się przez zabawę?
Badanie pokazuje, jak pozycja ciała i rodzaj zabawki razem wpływają na rozwój niemowląt.
Nowy związek z konopi bez efektu haju
Naukowcy odkryli, że terpeny z konopi mogą skutecznie łagodzić ból przewlekły i pooperacyjny bez psychoaktywnych skutków — obiecujące alternatywy dla opioidów.
Ziemia się przechyliła — to nie powinno się dziać
Naukowcy odkryli, że masowe odpompowywanie wód podziemnych wpływa na dryf bieguna obrotowego Ziemi i poziom mórz.
Jak miasta radzą sobie z upałami
Miasta na całym świecie doświadczają ekstremalnych upałów – i opracowują nowe strategie ochładzania, od zielonych dachów po mikrosieci solarne.
Wykryto dwie galaktyki. Ale nie są tym, czym się wydają
Dwie pozorne odległe galaktyki okazały się rzadkimi brązowymi karłami w naszej galaktyce — odkrycie dzięki pomyłce.
Odkryto ostatni barion podwójnie powabny
Po półwieczu poszukiwań naukowcy z LHCb odkryli ostatni brakujący barion podwójnie powabny — cząstkę Ωcc+ — potwierdzając kluczowy element modelu materii.
Piąta siła natury bliżej odkrycia?
Nowa analiza splata kwantową grawitację z poszukiwaniem piątej siły natury — i wskazuje, gdzie jej szukać.
Różowa egzoplaneta z chmurami soli
Odkryto egzoplanetę GJ504b o różowym kolorze i chmurach zbudowanych z soli – pierwszy taki przypadek w historii astronomii.
Różowa planeta z chmurami z soli?
Naukowcy odkryli, że różowa egzoplaneta GJ504b może mieć chmury z soli – pierwszy taki przypadek w historii obserwacji.
W meteorycie z Marsa znaleziono niespodziewane związki
Naukowcy analizując meteoryt Tissint znaleźli zaskakująco rozbudowany zestaw związków organicznych, w tym nowe formy z magnezem.
Sześć wilków polarnych urodziło się w ZOO Łączna
W ZOO Łączna urodziło się sześć wilków polarnych – rzadkie wydarzenie z udziałem samca sprowadzonego z Francji.
Gwiazda połknęła planetę
W układzie HD 81809 jedna z gwiazd najprawdopodobniej połknęła planetę – albo nawet trzy. Dowiedz się, jak naukowcy odkryli ten kosmiczny akt kanibalizmu.
Ultraprzetworzone jedzenie zwiększa ryzyko demencji
Nowe badanie Harvardu pokazuje, że dieta bogata w przetworzone produkty zwiększa ryzyko demencji o 58%. Zobacz, które produkty są najbardziej szkodliwe.
Całun Turyński z czasów Jezusa?
Nowe badania rentgenowskie wskazują, że Całun Turyński może pochodzić z czasów Jezusa – choć to nie dowodzi, że do niego należał.
Genetyczny klucz do zdrowego starzenia
Naukowcy zidentyfikowali rzadki wariant genu CGAS w długowiecznych rodzinach – osłabia przewlekłe zapalenie, co może chronić przed chorobami starości.
Deszcz plutonu z dawnej eksplozji gwiazd
Naukowcy odkryli śladowe ilości plutonu z eksplozji dwóch gwiazd neutronowych sprzed ponad 100 mln lat — materiał nadal opada na Ziemię.
Chińska rakieta rozpadła się w pobliżu Starlinków
Fragmentacja chińskiej rakiety Zhuque-2E wygenerowała setki śmieci kosmicznych w pobliżu konstelacji Starlink – rośnie ryzyko dla infrastruktury orbitalnej.
Zapadająca gwiazda może stworzyć wszechświat
Polski fizyk w koncepcji grawastarów: zapadająca się gwiazda może rodzić miniwszechświat napędzany ciemną energią.
Przełom w badaniach czarnych dziur
Naukowcy odkryli prastary migoczący kwazar – może wyjaśnić, jak w wczesnym wszechświecie powstawały ogromne czarne dziury.
Nowy obiekt na obrzeżach Układu Słonecznego
Odkryto nowy odległy obiekt 2023 KQ14 – jego orbita rzuci nowe światło na poszukiwania tajemniczej Planety 9.
Wiewiórki jadły trupy mamutów
Skamieniałe odchody wiewiórek z Kanady ujawniają makabryczne menu z padliny mamutów i innych prehistorycznych zwierząt – najstarsze DNA kiedykolwiek znalezione.
Trujący gaz, który może zatrzymać przerzuty
Naukowcy opracowali bezmetelowy prolek uwalniający kontrolowane dawki tlenku węgla, który w mysich modelach skutecznie hamuje przerzuty bez toksyczności.
Pustynia Atakama starsza o 20 mln lat
Naukowcy odkryli, że pustynia Atakama jest dwukrotnie starsza niż dotąd sądzono – zmienia to wyobrażenie o historii klimatu i granicach życia.
Opieka nad bliskimi może niszczyć umysł
Długotrwała opieka nad bliskimi, zwłaszcza powyżej 50 godzin tygodniowo, może przyspieszyć spadek zdolności umysłowych – pokazują badania.
Centra danych a hałas: protesty rosną
Coraz więcej mieszkańców protestuje przeciw hałasowi z centrów danych — wyjaśniamy, skąd się bierze i kiedy przekracza normy.
Chiński korzeń przeciw łysieniu?
Chiński korzeń Polygonum multiflorum może pomóc w walce z łysieniem androgenowym – badacze widzą potencjał, ale czekają na kliniczne potwierdzenie.
Drukują ściany z drożdży?
Zespół z Uniwersytetu Chalmers stworzył drukowalny 3D biomateriał z drożdży, celulozy i alg – możliwy zamiennik plastiku w wykończeniach wnętrz.
Nowa misja ESA śledzi tajemnicze halo galaktyk
ESA zatwierdziła misję Arrakihs, która do 2030 roku zbada halo galaktyk, by zrozumieć ewolucję galaktyk spiralnych.
Wiekowe odchody zachowały DNA mamutów
Skamieniałe odchody susłów z Jukonu zachowały DNA mamutów, roślin i owadów sprzed 30 tys. lat – odkrycie zmienia sposób odczytywania dawnych ekosystemów.
Parkinson po cichu – jak rozpoznać pierwsze objawy?
Choroba Parkinsona zaczyna się bezgłośnie – dowiedz się, jakie są pierwsze objawy i jak wygląda postęp choroby od początku do końca.
Pierwszy człowiek dostał lek na starzenie
Pierwszy pacjent otrzymał eksperymentalny lek ER-100, który ma cofnąć biologiczny wiek komórek. Terapia testuje koncepcję częściowego reprogramowania epigenetycznego u ludzi.
Ozempic obalił mit szczupłości?
Ozempic miał skończyć z dietami, ale ujawnił, że społeczeństwo nadal ceni cierpienie w drodze do szczupłości.
Dowody na tajemnicze gwiazdy czarnych dziur
Teleskop Webba znalazł silne dowody na istnienie tzw. gwiazd czarnych dziur – hipotetycznych obiektów z wczesnego Wszechświata.
Pando przemówił po 12 tys. lat
Gigantyczny las klonów w Utah niespodziewanie wydaje dźwięki – naukowcy słuchają, co ma do powiedzenia po 12 tysiącach lat.
Satelity niszczą obserwacje kosmosu
Nowe dane pokazują, że satelity komunikacyjne zanieczyszczają zdjęcia z teleskopu SPHEREx — 73% kadrów jest uszkodzonych, a w przyszłości może być gorzej.
