Chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh quan điểm 'nhà để ở, không phải để đầu cơ', đang thúc đẩy làn sóng đề xuất phát triển mạnh nhà ở xã hội cho thuê. Trong bối cảnh giá nhà tại các đô thị lớn tăng nhanh hơn thu nhập, nguồn cung nhà ở vừa túi tiền ngày càng khan hiếm, mô hình cho thuê được xem là giải pháp then chốt để phục vụ nhu cầu an cư thực sự. Luật Nhà ở 2023 đã mở ra cơ hội phát triển các hình thức tiếp cận nhà ở linh hoạt hơn, trong đó có việc giao Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam làm chủ quản các dự án nhà ở xã hội cho công nhân.

Hiện cả nước có khoảng 42.275 căn nhà ở xã hội đang cho thuê, một con số còn khiêm tốn so với quy mô dân số đô thị và nhu cầu thực tế. Các chuyên gia như bà Tống Thị Hạnh (Bộ Xây dựng) và ông Vũ Đình Ánh cho rằng cần định hướng 100% nhà ở xã hội theo hình thức cho thuê thay vì chỉ dành 20% như hiện nay, học hỏi từ mô hình thành công ở Đức. Mô hình này không chỉ giúp người trẻ và người thu nhập trung bình an cư sớm hơn mà còn tạo cơ chế luân chuyển nhà hiệu quả, tránh tình trạng nhà bị 'đóng băng' trong sở hữu lâu dài.

Tuy nhiên, nhiều rào cản vẫn tồn tại, bao gồm thiếu quỹ đất, thủ tục phức tạp, cơ chế tài chính chưa thông thoáng và bài toán lợi nhuận cho doanh nghiệp. Hiện các chủ đầu tư chỉ được bán nhà sau 5 năm đưa vào sử dụng, trong khi tiếp cận vốn vay còn khó do thiếu tài sản bảo đảm. Ngoài ra, quy định chưa cho phép doanh nghiệp hay hợp tác xã thuê nhà cho công nhân, dù nhu cầu từ khu công nghiệp rất lớn. Việc tháo gỡ các điểm nghẽn này sẽ quyết định khả năng mở rộng mô hình nhà ở xã hội cho thuê trong thời gian tới.