Small Modular Reactors (SMR’s) staan centraal in de hernieuwde discussie over kernenergie in Nederland. Gedreven door politiek enthousiasme, geopolitieke spanningen en een haperende energietransitie, wil het kabinet de komst van deze modulaire kernreactoren versnellen. Voorstanders benadrukken hun voordelen: fabrieksmatige productie, lagere kosten op termijn, betere netstabiliteit en geschiktheid voor industriële clusters. Meer dan honderd bedrijven wereldwijd ontwikkelen SMR-ontwerpen, variërend van 25MW tot bijna 500MW, met sommige modellen gekoeld door gesmolten zout of vloeibaar lood in plaats van water.

Toch blijven belangrijke vragen. Experts waarschuwen dat een SMR pas rendabel is bij continu gebruik – bij 60 procent bedrijfstijd kan de stroom al twee keer zo duur worden. Bovendien verlichten SMR’s netcongestie niet automatisch; in regio’s met veel wind- en zonne-energie kunnen ze het net juist belasten. Veiligheidsclaims zijn op papier sterk, maar veel geavanceerde ontwerpen hebben nog geen operationele ervaring. Ook de afhandeling van nieuw soorten nucleair afval, zoals bij thoriumgebaseerde reactoren, is onduidelijk.

Financiering en bouwplannen zijn cruciale knelpunten. Ondanks politieke ambitie is het onzeker of SMR’s daadwerkelijk goedkoper worden, vooral omdat elk land eigen ontwikkelingen nastreeft. Europa streeft naar strategische autonomie via SMR’s, maar is afhankelijk van zeldzame splijtstoffen als HALEU – momenteel alleen commercieel geproduceerd door Rusland. De VS en het VK investeren miljarden in eigen productie, maar opstart duurt jaren. Uiteindelijk zien experts kernenergie als een onderdeel van de mix, niet als wondermiddel.