De blokkade van de Straat van Hormuz heeft ernstige gevolgen voor de wereldwijde kunstmestvoorziening. In betere tijden passeerde dertig procent van de wereldproductie aan kunstmest deze cruciale zeeweg. Nu die route stilligt, stijgen de prijzen en raken boeren in arme landen hun toegang tot essentiële bemesting kwijt. Dat leidt tot lagere oogsten en een toenemend risico op hongersnood, waarschuwt de VN.

Deze kwetsbaarheid is mede het gevolg van een eeuw aan gewasveredeling, gedomineerd door instellingen in Europa en Noord-Amerika, waarbij Nederland een grote rol speelt. Gewassen zoals wonderrijst en Nederlandse aardappelrassen zijn veel productiever, maar vereisen meer kunstmest en gewasbescherming. Die afhankelijkheid maakt de moderne landbouw gevoelig voor schokken in de grondstofvoorziening.

Nederland heeft nog steeds een eigen kunstmestindustrie, maar die kampt met stikstofbeperkingen en hoge energiekosten. Een alternatief zou kunnen liggen in de verwerking van overtollige dierlijke mest – zoals varkens- en runderstront – tot exporteerbare droge meststoffen. Dat zou niet alleen een structurele bijdrage leveren aan wereldwijde voedselzekerheid, maar ook de afhankelijkheid van geopolitiek gevoelige zeewegen verminderen.