Một viên hồng ngọc thô nặng 11.000 carat, tương đương 2,2 kg, đã được phát hiện gần thị trấn Mogok, vùng Mandalay, Myanmar vào giữa tháng 4 năm 2026. Theo hãng tin AP, đây là viên ruby lớn thứ hai từng được tìm thấy tại quốc gia Đông Nam Á này. Dù chỉ bằng một nửa trọng lượng viên ruby 21.450 carat phát hiện năm 1996, viên đá mới được đánh giá có giá trị cao hơn nhờ màu sắc và chất lượng vượt trội. Các chuyên gia mô tả viên ruby có sắc đỏ ánh tím pha vàng, độ trong suốt vừa phải và bề mặt phản chiếu mạnh – những đặc điểm cho thấy cấp màu chất lượng cao trên thị trường đá quý quốc tế.

Myanmar là nguồn cung cấp tới 90% ruby toàn cầu, chủ yếu từ hai khu vực mỏ nổi tiếng là Mogok và Mong Hsu. Tuy nhiên, ngành khai thác đá quý tại đây không chỉ là nguồn thu lớn mà còn gắn liền với các vấn đề chính trị và nhân quyền. Các tổ chức như Global Witness cho biết hoạt động khai thác và buôn bán đá quý đã tài trợ cho chính quyền quân sự trong nhiều thập kỷ, làm dấy lên kêu gọi từ cộng đồng quốc tế yêu cầu các nhà kim hoàn ngừng mua sản phẩm có nguồn gốc từ Myanmar.

Tình hình an ninh tại các khu mỏ vẫn bất ổn. Vào tháng 7/2024, Quân đội Giải phóng Quốc gia Ta’ang (TNLA) từng kiểm soát Mogok, trước khi quyền kiểm soát được chuyển lại cho quân đội Myanmar theo một thỏa thuận ngừng bắn do Trung Quốc làm trung gian vào cuối năm 2025. Viên ruby mới đã được các quan chức kiểm tra tại văn phòng Tổng thống ở Naypyitaw vào ngày 7/5/2026, làm dấy lên tranh luận về tương lai khai thác và minh bạch nguồn gốc đá quý trong bối cảnh chính trị phức tạp.